Cơm lam Hòa Bình, đậm đà giá trị văn hóa ẩm thực dân tộc Mường

Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của cuộc sống hằng ngày phải lên rừng làm rẫy, họ dậy từ lúc sớm tinh mơ và trở về nhà khi trăng đã lên, và đôi khi còn ở lại trong rừng nữa, mang đồ ăn chế biến sẵn nhiều khi không tiện vậy nên họ phải mang theo ít gạo, để lúc đói sẽ chặt ống nứa bên đường, cho gạo vào ống với nước suối để nướng. Chỉ vậy thôi mà món cơm nướng ống này lại nghiễm nhiên trở thành một món đặc sản – cơm lam.

Cơm lam Hòa Bình, đậm đà giá trị văn hóa ẩm thực dân tộc Mường1

Món cơm lam ở nhiều tỉnh miền núi phía Bắc đều có nhưng có lẽ chỉ ở Hòa Bình, nơi có món gạo nếp nương nổi tiếng thơm ngon mới làm được món cơm lam thực sự hấp dẫn này. Và nếu có dịp về chơi hay du lịch qua Hòa Bình, nhất định bạn phải dành thời gian để nếm thử món ăn này, nếu không ý nghĩa chuyến đi sẽ bị mất đi mấy phần đó.

Giữa cái khung cảnh non nước hữu tình, thưởng thực một món ăn mang đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc của chính con người nơi đó nữa thì chắc chắn làm đổ gục bất kỳ thực khách nào. Cơm lam bây giờ không giống ngày xưa, khác nhau ở chỗ người ta làm cơm lam không chỉ lúc đi rừng, không chỉ để chống lại cơn đói mà cơm lam đã trở thành đặc sản rồi, là món ăn ngon mà nhiều người khao khát, tìm để để được tận tay cầm ống cơm lên, tách vỏ để lộ lớp cơm dẻo bên trong và tự mình thưởng thức, tự mình cảm nhận. Tuy nhiên không vì vậy mà làm mất đi nét đẹp truyền thống của món ăn.

Cơm lam Hòa Bình, đậm đà giá trị văn hóa ẩm thực dân tộc Mường2

Người ta có thể ăn cơm lam với thịt nướng, măng chua,…nhưng phải là chấm muối vừng thì mới gọi là “hạp”. Món cơm lam của người Hòa Bình có mùi thơm đặc trưng của dừa, của mía và lá rừng, ống cơm cũng nhỏ hơn và mùi vị hoàn toàn khác ở những địa phương khác.

Không biết từ bao giờ và tự lúc nào món cơm lam hiện hữu trong cuộc sống của người Mường ở Hòa Bình như một điều tất nhiên. Học yêu mảnh đất của mình và mảnh đất này cũng sẽ khiến bạn phải thổn thức nếu đã một lần đặt chân đến.